www.skladnica-gornoslaska.pl                             o stronie                             bibliografia                             kontakt

MIASTO BIAA (BIAA PRUDNICKA)


MIASTO BIAA I MURY OBRONNE




Wiedza na temat dziejw Biaej, a w szczeglnoci jej obwarowa, jest niezwykle skromna. Do dzi nie udao si te ustali czasu powstania miasta. Przypuszcza si, e miao to miejsce w kocu XIII lub na pocztku XIV w.. Podejrzewa mona, e bialska lokacja na prawie niemieckim bya jedn z wielu dokonanych przez ksicia Wadysawa opolskiego (1246 1282) Pierwsza wzmianka o funkcjonowaniu organw prawa niemieckiego pochodzi z 10 kwietnia 1311 r., co pozwala wyznaczy dat ante quem. Miasto nie naleao do bogatych ani ludnych. W 1379 r. lokalna parafia odprowadzaa tylko jedn grzywn dziesiciny, za w 1447 r. witopietrze wynosio zaledwie 16 skojcw. Na tej podstawie oraz poprzez porwnania z urbarzem z 1534 r., liczb ludnoci Biaej u schyku redniowiecza szacuje si na nie wicej ni 750 800 osb. U progu XVI w. miasto naleao do grupy bardzo biednych. W 1502 r. odnotowano, i w Biaej panowa gd. Obwd miasta wynosi okoo 1050 m, co pozwolio na zamknicie murami 7,85 ha. Mur miejski wzmacniao 13 baszt, w wikszoci pokrgych (zachowao si 10), ktrych wysoko nie przekraczaa wysokoci kurtyny. Byy pierwotnie otwarte od wewntrz. Obok baszt zbudowano pojedyncz wie tzw. Wizienn, ulokowan w poudniowej czci miasta. Do miasta prowadziy dwie bramy: Nyska od pnocy i Prudnicka od poudnia. Do dnia dzisiejszego zachowa si fragment szyi Bramy Nyskiej. Brama ta pierwotnie miaa zapewne form prostoktnego budynku z przejazdem poprzedzonym szyj przedbramia o dugoci ponad 8,4 metra. Druga z bram by moe bya jedynie szerok furt w kurtynie, flankowan wie. Mur w Biaej wydaje si by tworem pnym. Brak rde oraz bada archeologicznych nie pozwala na okrelenie chronologii z dokadnoci wiksz ni przed rokiem 1502. Odnotowany wwczas fakt totalnej ruiny niekoniecznie musi sugerowa, e mino sporo czasu od momentu wzniesienia. Zwraca uwag dysonans pomidzy bied orodka a spor skal umocnie. Nie jestem w stanie wskaza konkretnej przyczyny, dla ktrej podjto prace fortyfikacyjne. Widoczne jest jednak, e mieszczanie (bd waciciel Biaej) widzieli potrzeb wzniesienia penego obwodu murowanego. Niska jako wykonanego obwodu, niewielka grubo, pewien prowincjonalizm architektury pozwala ostronie zasugerowa, e wzniesiono go w 2 poowie XV w, prawdopodobnie w horyzoncie budowy fortyfikacji Byczyny, a wic moe z inicjatywy ksit opolskich Mikoaja I lub jego synw Mikoaja II i Jana Dobrego.

PODSTAWOWE DANE MIASTO




Miasto

Biaa

Wasno

ksieca

Liczba mieszkacw

750-800

Powierzchnia (ha)

7.85


PODSTAWOWE DANE FORTYFIKACJE




Grubo muru

0,9-0.95 m

Liczba baszt

13 (10)

Wiee

0

Bramy gwne

2



FORTYFIKACJE - FOTO






gra

BIBLIOGRAFIA:


Serdeczne podzikowania dla Pana Arkadiusza Przybyoka za zgod wykorzystania jego rysunkw i fragmentw tekstu z Pracy Doktorskiej.

W opracowniu uyto fragmentw tektw oraz rysunki Pracy Doktorskiej "MURY MIEJSKIE NA GRNYM LSKU W PӬNYM REDNIOWIECZU" - Arkadiusza Przybyoka

zdjcia: Sylwester Kacprzyk

rdo: Repozytorium Prac Doktorskich Biblioteki Uniwersytetu dzkiego


© 2011 - 2018 SKADNICA GRNOSLSKA
Wszelkie prawa autorskie zastrzeone. Kopiowanie materiaw dozwolone tylko za zgod waciciela.
WACICIEL I ADMINISTRATOR STRONY Sylwester Kacprzyk - Firma Usugowo-Handlowa Geometrico