www.skladnica-gornoslaska.pl                             o stronie                             bibliografia                             kontakt

DROGI HANDLOWE I KOMORY CELNE


DROGA NYSA - KRAKW PRZEZ RACIBRZ




Droga Nysa - Krakw przez Racibrz. Od omwionej drogi ( droga Nysa Krakw przez Kole) odwidla si w Gogwku szlak komunikacyjny biegncy rwnolegle do granicy lska Opawskiego w kierunku Raciborza. Przekracza on Straduni koo wsi Kazimierz przy pomocy mostu powiadczonego w latach 1310-1311. Nie by to jedyny szlak czcy Nys z Raciborzem, istniaa bowiem droga, krtsza nawet nieco od poprzedniej, idca jednak. czciowo przez terytorium lska Opawskiego nalecego przez duszy czas do Moraw. Droga ta odwidlaa si kilka kilometrw za Nys od szlaku wiodcego do Krakowa i skrcajc na poudniowy wschd sza przez wie Lipaw, powiadczon ju w r. 1284, jako znajdujc si in strata publica versus Moraviam", do Prudnika, lokowanego jako miasto z kocem XIII w. Zaraz za Prudnikiem droga rozdzielaa si na dwie odnogi, jedna z nich sza na poudnie do Karniowa, druga za idc na poudniowy zachd docieraa po przekroczenia granicy lsko-morawskiej do Osoblaly, znanej jako miasto od r. 1251, a std do Gubczyc, ta ktrych wchodzia przez bram Nysk. Z Gubczyc droga sza dalej na poudniowy wschd przechodzc przez zaoone przy niej, jak sdzi mona z rozplanowania, miasto Baborw, pojawiajce si w rdach jako gmina miejska w r. 1296. Za Baborowem droga przekraczaa po raz drugi granic, aeby doj do Raciborza.(1)

Stary grd graniczny w Raciborzu wspomniany ju w r. 1108 przy sposobnoci walk polsko-czeskich lea na prawym brzegu Odry, miasto za lokowane pierwszej poowie XIII w. pooone byo na lewym. Oba brzegi czy most, powiadczony w r. 1306. O opatach pobieranych przy wjedzie i wyjedzie z Raciborza mwi ju dokument z r. 1290, zwalniajcy wacicieli myna pooonego po prawej stronie Odry od tych opat. Drug wzmiank o komorze w tym miejscu zawiera dokument Leszka raciborskiego z r. I308, w ktrym ksi uposaa prebend przy kociele w. Tomasza na zamku w Raciborzu nadajc jej jako dochd 10 grzywien z monety i ca w miecie i nakazujc zarzdcy mennicy i ca coroczne wypacanie powyszej sumy odnonemu kanonikowi.(2)

Stwierdzi wic mona istnienie w Raciborzu z kocem XIII i pocztkiem XIV w. ksicej komory celnej pobierajcej opaty przy drodze wychodzcej z miasta w kierunku wschodnim, a prawdopodobnie i przy innych drogach. Obie odnogi drogi wiodcej z Nysy czyy si w Raciborzu, aeby przekroczy most i znale si na prawym brzegu Odry. Tutaj nastpowao ponowne rozwidlenie si drg na kilka szlakw dcych w rnych kierunkach. Jeden z nich zmierza do Krakowa przez ory, do ktrych dociera dwoma odnogami; pnocn wiodc przez Rybnik, wspomniany jako miasto i grd w r. 1327 i poudniow wiodc przez Wodzisaw, znany w rdach jako miasto od r. 1324. Obie drogi czyy si w orach, miecie lokowanym przez Wadysawa ksicia opolskiego okoo r. 1272, aeby std pody do Pszczyny, znanej jako grd kasztelaski od r. 1303, a jako miasto wystpujcej po raz pierwszy dopiero w r. 1327. W powstaych okoo XIV w, murach miejskich byy tylko dwie bramy Grna, czyli Opawska lub orska i Dolna. czy1i Owicimska lub Krakowska, wskazujce wyranie na kierunek przechodzcej przez miasta drogi. Po wyjciu z Pszczyny droga biega dalej w kierunku zachodnim, aeby przekroczywszy Wis doj do Owicimia, pojawiajcego si jako grd kasztelaski ju w r. 1228, jako miasto w r. 1272, std za przez Zator lokowany w r.1292 i Spytkowice dotrze do granicy lsko-maopolskiej. Przeszedszy j, droga przez Skawin, w ktrej bya graniczna maopolska komora celna, dochodzia do Krakowa. Droga ta na dugiej trasie od Gubczyc przez Racibrz ory Owicim do Krakowa (Wieliczki) powiadczona jest bezporednio w rozporzdzeniu o drogach wywozu soli, dodanych ordynacji Kazimierza W. dotyczcej up soli.(3)


ZAKRES TERYTORIALNY




Opracowanie mapy - Sylwester Kacprzyk

literatura - rda opracowania/fragmenty ksiki


(1)- "ROZMIESZCZENIE KOMR CELNYCH I PRZEBIEG DRG HANDLOWYCH NA LSKU DO KOCA XIV WIEKU" - Janina Nowakowska str.96 i 97

(2)- "ROZMIESZCZENIE KOMR CELNYCH I PRZEBIEG DRG HANDLOWYCH NA LSKU DO KOCA XIV WIEKU" - Janina Nowakowska str.97 i 98

(3)- "ROZMIESZCZENIE KOMR CELNYCH I PRZEBIEG DRG HANDLOWYCH NA LSKU DO KOCA XIV WIEKU" - Janina Nowakowska str.98 i 99




© 2011 - 2018 SKADNICA GRNOSLSKA
Wszelkie prawa autorskie zastrzeone. Kopiowanie materiaw dozwolone tylko za zgod waciciela.
WACICIEL I ADMINISTRATOR STRONY Sylwester Kacprzyk - Firma Usugowo-Handlowa Geometrico